Geometria

Oś symetrii figury

Oś symetrii to prosta, która dzieli figurę na dwie identyczne połowy, będące swoimi lustrzanymi odbiciami. Jeśli złożymy figurę wzdłuż tej prostej, obie połowy dokładnie się pokryją. Figura może mieć jedną, kilka, nieskończenie wiele albo żadnej osi symetrii.

Klasa 3–63 min czytania
Ta figura ma jedną oś symetrii (linia przerywana): po złożeniu wzdłuż niej obie połowy się pokrywają.
W skrócieTest składania: jeśli po złożeniu wzdłuż prostej obie części się pokrywają, ta prosta jest osią symetrii. Kwadrat ma 4 osie, prostokąt 2, koło nieskończenie wiele.

Test składania kartki

Najlepszy sposób, by zrozumieć symetrię: wytnij figurę z papieru i złóż ją.

Można też użyć lusterka: postaw je na linii – jeśli odbicie uzupełnia połowę figury dokładnie tak jak oryginał, to jest oś symetrii.

Ile osi symetrii mają figury?

FiguraLiczba osi symetrii
kwadrat4 (2 przez środki boków, 2 przekątne)
prostokąt (nie kwadrat)2 (przez środki boków)
trójkąt równoboczny3
trójkąt równoramienny1
trójkąt różnoboczny0
kołonieskończenie wiele (każda średnica)
równoległobok (zwykły)0
UwagaPrzekątne prostokąta nie są osiami symetrii! Złóż prostokątną kartkę wzdłuż przekątnej: rogi nie będą się pokrywać. To najczęstszy błąd.

Litery z osią symetrii

Ciekawe ćwiczenie: które wielkie litery mają oś symetrii?

Litery H, I, O i X mają dwie osie!

Rysowanie odbicia symetrycznego

W zeszycie w kratkę uzupełnianie figury symetrycznej to klasyczne ćwiczenie:

  1. Dla każdego wierzchołka policz kratki do osi.
  2. Odmierz tyle samo kratek po drugiej stronie osi (prostopadle do niej).
  3. Połącz nowe punkty w tej samej kolejności.
WskazówkaPunkt i jego odbicie są w tej samej odległości od osi, a odcinek je łączący jest prostopadły do osi. Punkt leżący na osi jest swoim własnym odbiciem.

Symetria wokół nas

Symetria jest wszędzie: motyle, liście, twarz, płatki śniegu, logo, budowle (np. fasady kamienic). Spacer z wyszukiwaniem symetrii to świetna zabawa.

Jak wytłumaczyć to dziecku

Najczęstsze błędy

  1. Przekątne prostokąta jako osie symetrii.
  2. Liczenie kratek ukośnie zamiast prostopadle do osi.
  3. Przekonanie, że oś musi być pionowa.
  4. Zapominanie o niektórych osiach (np. przekątnych kwadratu).
W EasyMaths dziecko rozpoznaje osie symetrii figur.
W EasyMaths dziecko rozpoznaje osie symetrii figur.Ćwiczenie EasyMaths

Przykłady z rozwiązaniami

Ile osi symetrii ma kwadrat?
4: dwie przez środki przeciwległych boków i dwie przekątne.
Ile osi symetrii ma prostokąt 6 cm na 3 cm?
2 (przez środki boków; przekątne nie są osiami).
Czy litera „E” ma oś symetrii?
Tak, poziomą.
Punkt leży 3 kratki na lewo od pionowej osi. Gdzie jest jego odbicie?
3 kratki na prawo od osi, na tej samej wysokości.

Najczęściej zadawane pytania

Jak znaleźć oś symetrii figury?

Wyobrażamy sobie (albo naprawdę wykonujemy) złożenie figury wzdłuż prostej. Jeśli obie połowy dokładnie się pokrywają, ta prosta jest osią symetrii.

Ile osi symetrii ma prostokąt?

Prostokąt, który nie jest kwadratem, ma 2 osie symetrii: proste przechodzące przez środki przeciwległych boków. Jego przekątne nie są osiami symetrii.

W której klasie uczy się symetrii?

W Polsce figury symetryczne pojawiają się już w klasach 1–3, a symetrię osiową i oś symetrii figury omawia się systematycznie w klasach 4–6.


Czytaj dalej: nasza lekcja Symetria i rodzaje trójkątów.

Sprawdź w 20 minut, na jakim etapie jest Twoje dziecko

Diagnoza EasyMaths jest bezpłatna: około trzydziestu różnorodnych pytań z materiału całej klasy i czytelny wynik, umiejętność po umiejętności, z ćwiczeniami polecanymi do dalszej nauki.

Zrób bezpłatną diagnozę →

W programie: Klasa 2 · Klasa 3 · Klasa 4 · Klasa 5