Saatte saati okumayı öğrenmek

Akrep ve yelkovan

İbreli bir saatin aynı şeyi göstermeyen iki ibresi vardır:

• Akrep, kısa ve kalın olanıdır, saatleri gösterir. Kadranın tamamını 12 saatte dolaşır — çok yavaş ilerler.
• Yelkovan, uzun ve ince olanıdır, dakikaları gösterir. Kadranın tamamını 60 dakikada, yani yalnızca 1 saatte dolaşır — hızlı ilerler.

Tam saati okumak

« Tam » saat okunması en kolay olanıdır: yelkovan tam olarak 12'nin üzerindedir, akrep ise doğrudan bir rakamı gösterir.

Yöntem: önce yelkovana bakarım — 12'nin üzerindeyse saat « tam »dır. O zaman akrebin gösterdiği rakamı doğrudan okurum.

Buçuk

Yelkovan turunun yarısını tamamladığında 6'yı gösterir: 30 dakika geçmiştir, yani yarım saat. Akrep ise artık tam olarak bir rakamın üzerinde değildir: iki rakamın tam ortasında, bir sonrakine doğru eğiktir.

« Altı buçuk » ya da « altı otuz » denir — ikisi de doğrudur.

Çeyrek

Kadran 12, 3, 6 ve 9 rakamlarıyla 4 çeyreğe bölünür. Her çeyrek 15 dakikadır, yani bir çeyrek saat.

• Yelkovan 3'te → « çeyrek geçiyor » (15 dakika geçti).
• Yelkovan 9'da → « çeyrek var » (bir sonraki saate 15 dakika var). Örnek: yelkovan 9'da, akrep 7'ye çok az kalmış → saat yediye çeyrek var (6.45).

Dakikaları 5'er saymak

Tam bir saati (yalnızca tam, buçuk ya da çeyrek değil) okumak için yelkovanın gösterdiği dakikalar sayılır. Kadrandaki her rakam 5 dakikayı gösterir, çünkü 60 dakika ÷ 12 rakam = rakam başına 5 dakika.

1. Yelkovanın hangi rakamın üzerinde (ya da hangi rakamlar arasında) olduğunu bulurum.
2. 12'den başlayarak 5'er sayarım: 1→5 dk, 2→10 dk, 3→15 dk, 4→20 dk, 5→25 dk, 6→30 dk, 7→35 dk, 8→40 dk, 9→45 dk, 10→50 dk, 11→55 dk.
3. İbre iki rakam arasındaysa küçük çizgileri tek tek eklerim (her biri 1 dakikadır).

Sabah mı, öğleden sonra mı? (12 / 24 saat)

İbreli bir saat yalnızca 12'ye kadar sayar: sabah mı öğleden sonra mı olduğunu söylemez. Dijital bir saatte ya da 24 saat biçimindeki bir saatte öğleden sonra saymaya devam edilir: 13.00 = öğleden sonra saat 1, 20.00 = akşam saat 8. 24 saat biçiminden öğleden sonranın 12 saat biçimine geçmek için 12 çıkarmak yeter: 15 − 12 = öğleden sonra saat 3.

Kaçınılacak hatalar

• Akrep ile yelkovanı karıştırmak (uzun ibrenin saatleri gösterdiğini sanmak).
• Yelkovanın gösterdiği rakamı 5 ile çarpmak yerine doğrudan dakika olarak okumak (yelkovan 4'te = 4 değil, 20 dakika).
• « Yediye çeyrek var » yerine « altıya çeyrek var » demek.
• Akrebin iki tam saat arasında o da ilerlediğini unutmak: 6.30'da artık 6'nın üzerinde değil, 6 ile 7 arasındadır.

Çözümlü alıştırmalar