Çarpım tablosuyla bağlantı
Bölme, çarpmanın ters işlemidir. Her çarpma bilgisinin içinde İKİ bölme bilgisi saklıdır. 6 × 7 = 42 olduğunu biliyorsak, şunu da zaten biliyoruz:
42 ÷ 6 = 7 ve 42 ÷ 7 = 6
« Kaç kez » yöntemi
İşlemi kurmadan bölmek için basit bir soru sorulur: « bölen, sayının içinde kaç kez var? »
56 ÷ 8, « 56'nın içinde kaç tane 8 var? » demektir. 8'ler tablosunu sayarız: 8, 16, 24, 32, 40, 48, 56 — 7. sonuç, yani 56 ÷ 8 = 7.
Tabloyu tersten okumak
Büyük çarpım tablosu bölme için de kullanılır: sonuç, tablonun İÇİNDE, bölenin satırında (ya da sütununda) aranır ve en üstte (ya da en solda) yazan sayıya bakılır.
| ÷ | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ÷ 1 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 |
| ÷ 2 | 0,5 | 1 | 1,5 | 2 | 2,5 | 3 | 3,5 | 4 | 4,5 | 5 |
| ÷ 5 | 0,2 | 0,4 | 0,6 | 0,8 | 1 | 1,2 | 1,4 | 1,6 | 1,8 | 2 |
| ÷ 10 | 0,1 | 0,2 | 0,3 | 0,4 | 0,5 | 0,6 | 0,7 | 0,8 | 0,9 | 1 |
Bu tablo 1'den 10'a kadar sayıların 1'e, 2'ye, 5'e ve 10'a bölümünü gösterir — 3. sınıfta özellikle TAM bölünen işlemler, zaten öğrenilmiş çarpım tablosundan yola çıkılarak çalışılır.
1'e, 2'ye, 5'e ve 10'a bölmek
- 1'e bölmek: sayı değişmez (9 ÷ 1 = 9).
- 2'ye bölmek: sayının yarısını bulmaktır (16 ÷ 2 = 8).
- 5'e bölmek: önce 10'a bölüp sonra iki katını almaktır (30 ÷ 5 = 6, çünkü 30 ÷ 10 = 3 ve 3 × 2 = 6).
- 10'a bölmek: sondaki 0 silinir (70 ÷ 10 = 7).
Bölme tam çıkmadığında
Her bölme tam çıkmaz. 50'nin içinde 8 tam olarak yoksa geriye bir şey kalır: 50 ÷ 8 = 6, kalan 2 (çünkü 8 × 6 = 48 ve 50 − 48 = 2). Bu kalan her zaman bölenden küçük olmalıdır (burada 8'den küçük).
Kalanlı ya da büyük sayılarla bir bölme işlemi kurmak için bölme işlemi dersine bakın.
Kaçınılacak hatalar
- Bölmenin yönünü karıştırmak: 42 ÷ 6, « 42'nin içinde kaç tane 6 var » diye okunur, « 6'nın içinde kaç tane 42 var » diye değil.
- Kalanın her zaman bölenden küçük olması gerektiğini unutmak — değilse bir kez daha bölünebilir.
- Bölmeyi ilgili çarpım tablosuyla ilişkilendirmek yerine « ezberden » bulmaya çalışmak.
Çözümlü alıştırmalar
63 ÷ 9
48 ÷ 6
35 ÷ 4
Sıra sende!
EasyMaths'te çocuğunuz bölme tablosunu hızlı alıştırmalarla ve nazik bir düzeltmeyle tekrar eder.
Alıştırmalara başla →Sık sorulan sorular
Bölme tablosu kolayca nasıl öğrenilir?
Zaten bilinen çarpım tablosundan yararlanarak: bölmek, bir çarpmadaki eksik çarpanı bulmaktır. 7 × 8 = 56 olduğunu bilen, 56 ÷ 7 = 8 ve 56 ÷ 8 = 7 olduğunu da bilir.
Bölme tablosunu ezberlemek gerekir mi?
Ayrıca ezberlemeye gerek yok: çarpım tablosu sağlamlaştığında, aynı tabloyu « tersten » okuyarak bölme tablosu da neredeyse kendiliğinden gelir.
Bölme tam çıkmazsa ne yapılır?
Sonunda bir sayı kalıyorsa bu, bölmenin kalanıdır — her zaman bölünen sayıdan değil, bölenden küçük olmalıdır. Tam çıkmayan bir bölmeyi kurmak için bölme işlemi dersine bakın.